Media & Cultuur

Schaken in Haspengouw – Bibliotheken kopen schaakspellen aan na gigantisch succes van “The Queen’s Gambit”

2020 zal de geschiedenis ingaan als het jaar waarin de Vlaming voor het eerst massaal koos voor de internet film- en seriegigant Netflix. Dat Pommelien Thijs nu al achter de schermen werkt voor de beeldreus zegt veel over de strijd die gevoerd wordt. Wat betreft series zijn het niet de heruitzendingen van FC De Kampioenen die opvallen, maar is de Netflix-reeks The Queen’s Gambit ontegensprekelijk de meest bekeken en meest populaire reeks geworden. Lokale bibliotheken, ook hier in Haspengouw, kopen massaal schaakspellen aan.

Anya Taylor-Joy is niet minder dan sensationeel als het schaakgenie Beth Harmon, een getraumatiseerd weesmeisje dat zich ontpopt als een onderkoelde glamourprinses met een verontrustende hang naar alcohol en kalmeerpillen. The Queen’s Gambit gaat niet zomaar over de romantiek van de schaaksport maar bovenal over Harmons zwalpende pad naar het succes. Zij het dat de jongedame met flair tussen haar ups en downs laveert: weinig andere personages schreden het voorbije jaar zo ravissant over het beeldscherm als zij. Harmon zou zijn gebaseerd op Amerikaanse schaakkampioenen zoals Paul Morphy en Bobby Fischer. Laatstgenoemde ging zoals Harmon tot het uiterste om de tegenstander te vellen. Ook Fischer leerde bijvoorbeeld de Russische taal om zijn Russische uitdagers beter te kunnen doorgronden. Zelfs de schaakstijl van Harmon zou bij Fischers spel te leen gaan.

Actrice van het jaar 2020: Anya Taylor Joy

Taylor-Joy zet haar neer als een introverte weirdo die het ultramannelijke schaakwereldje infiltreert en het gaandeweg op eclatante wijze naar haar hand zet. De metamorfose die ze met de jaren ondergaat, naarmate geld en roem haar leven beginnen te bepalen, doet zowel fascinerend als schrijnend aan. Fantastisch gespeeld door Taylor-Joy, ja, die een schijnbaar ijzige jonge vrouw neerzet wier koelbloedigheid almaar meer barsten vertoont. Daarbij profiteert ze van een duizelingwekkend kostuumdesign, dat intussen al werd geprezen door Vogue en een expo kreeg in het Brooklyn Museum.

Vooral haar sixties-outfits ogen spectaculair, evenals de indrukwekkende decors die met veel oog voor historisch detail werden ingekleed. Zo vergaap je je aan de protserige grandeur van de hotelinterieurs waar de schaaktornooien plaatsvinden. Doorheen haast elke scène voel je tegelijkertijd de tragiek die steeds zacht aanwezig is. Het hoofdpersonage verliest zichzelf, evenals familie en geliefden, ze worstelt met verslavingen en torst een loodzwaar verleden mee dat zich uiteindelijk ruw aan haar opdringt. Tussen de frappante psychologische schetsen en het tacklen van rollenpatronen door, leren de meest oplettenden iets bij over schaken. Al was het maar dat je na elke aflevering de namen van de openingszetten ging googelen. Ja toch?